Categoriearchief: Passie

Kaarsvlam – Estafette

Begin van de kaarsvlam-estafette (fragment uit het filmpje)

Afgelopen week hebben ruim 50 mensen meegedaan met de Kaarsvlam-Estafette.  Met de vlam van Paaskaars begin ik de estafette en geef de vlam virtueel aan iemand anders door.

Alle filmpjes zijn door een tweetal gemeenteleden aan elkaar gelast. Ruim 4,5 minuut aan film. Als soundtrack hoor je het prachtige en intieme lied “Als alles duister is” uit de Taizé-gemeenschap vertolkt door Sela.

Het resultaat zie je hieronder, nu met een nieuw slot waar de Paaskaars wordt aangestoken:

Lees verder Kaarsvlam – Estafette

Mijn liefde voor muziek (deel 2)

Voor het eerst naar het Concertgebouw – live muziek!

Concertgebouw Amsterdam (foto via www.residentieorkest.nl)
Concertgebouw Amsterdam (foto via www.residentieorkest.nl)

Mijn leraar Duits Edward Crebas die ik al noemde in deel 1 opperde in september 1991, het begin van mijn VWO-eindexamenjaar, om met een paar zesdeklassers naar het Concertgebouw te gaan. Voor het eerst in mijn leven naar hét muziekhuis in Amsterdam, nou dat leek me wel wat. We zaten op het rechterpodium (voor de kijkers links). Arnold Oestman was dirigent. De ouverture “Jessonda” van Louis Spohr werd gespeeld door het Radio Kamerorkest. Melvyn Tan speelde een wat wulps pianoconcert van Weber. Hoofdgerecht van dit Zaterdagmatinee-concert was Beethovens 8e Symfonie. De dirigent heupwiegde Lees verder Mijn liefde voor muziek (deel 2)

Paaslach – de duif en 1 Aprilgrap

“Buddy Christ” uit de film Dogma.

Vandaag Eerste Paasdag – het heerlijke feest waar christenen herdenken en vieren dat Jezus Christus is opgestaan. Een van de heel oude tradities in de kerk de risus paschalis, de Paaslach. Het was in de Middeleeuwen een goed gebruik de lach in de kerk op te wekken. De bevrijdende lach om de duivel uit te lachen. Want Jezus is opgestaan. De duivel is verslagen. De dood ook.
Na een periode van 40 dagen vasten en voorbereiding is de grap een sterk ventiel om de spanning af te bouwen, om ontspannen Pasen te vieren.
De priester ging te midden van het kerkvolk staan en vertelde een komisch verhaal of een goede (kerk)mop.

De onderstaande mop heb ik verteld vanmorgen in de dorpskerk van Zunderdorp waar ik predikant ben; de bron van de mop weet ik niet meer:

Duif in de kerk

Als de dominee de kerk binnenloopt, ziet hij dat de koster met allemaal netten in de weer is. Lees verder Paaslach – de duif en 1 Aprilgrap

1 April: belastingaangifte, Pasen en een gevoelig hart

In februari ontving ik een bericht van de Belastingdienst en waarschijnlijk u en jij ook. Vanaf 1 maart krijg ik de gelegenheid mijn belastingaangifte over 2017 in te vullen. Dat kan dan tot 1 april. Frappant eigenlijk dat het doen van de belastingaangifte en de periode naar Pasen vaak samen vallen. Dit jaar valt Pasen op dezelfde dag, 1 april, waarop je uiterlijk je aangifte hebt in te leveren. Bij mij komt het vaak aan op de laatste dag om de aangifte digitaal te verzorgen. Een jaaroverzicht produceren in Excel, bonnetjes verzamelen, balans opmaken van inkomsten en uitgaven en dat alles tegelijk met het lijdensverhaal van Jezus Christus, zijn sterven aan het kruis op Golgotha, zijn begrafenis en zijn overwinning op de dood.

Postbode leest alle post

Terwijl ik het aardse en het hemelse heb af te wisselen waar het gaat om belastingaangifte en Pasen, moet ik denken aan een verhaal opgetekend door Max Lucado in één van zijn boeken. Het gaat over een postbode die was opgepakt. De reden van zijn arrestatie was, Lees verder 1 April: belastingaangifte, Pasen en een gevoelig hart

Opgewekt zingen (Meezingconcert 2017)

Mijn schoonvader vertelde eind vorig jaar over een meezingconcert van het Groot Omroepkoor uit Hilversum. Samen met hem heb ik, als stemsoort bas, meegedaan. Eerst een oefendag om vertrouwd te raken met de muziek. De spannendste dag is het concert zelf, 11 februari jongstleden. Dat ik meedeed, heeft twee redenen.

Reden 1: Zingen is heerlijk

Zingen vind ik heerlijk. En: zingen is gezond. Of je nou een nachtegaal bent, een lijster, een kraai of een mus: dat maakt niet uit. Zingen geeft energie en een stoot positieve hormonen in de bloedbaan. Zingen in groepsverband blijkt trouwens nóg gezonder te zijn. Luisteren naar anderen in je stemsectie vergt aandacht. De eigen hersenen hebben zich te concentreren. De juiste wijs houden is belangrijk. De spieren in mijn bovenlijf voelen na een uurtje zingen hetzelfde als na een stevige sportieve work-out van 15 minuten.

Musici tijdens de repetitie (tekening: Sylvia Schlijer via Twitter)

Wat me ook opvalt: een goede dirigent zorgt voor humor en een kwinkslag. Al lerende en lachende wordt een diepere laag in mezelf aangeboord. Met al dat zingen wordt me weer eens duidelijk, dat een Bijbel zonder liederen en Psalmen veel minder leven in zich zou hebben. De Bijbel staat vol Lees verder Opgewekt zingen (Meezingconcert 2017)

Overrompelend (Pasen in Dachau)

Blik uit het raam van een barak in concentratiekamp Dachau (foto: R.J. van Amstel)

Soms kun je dat hebben: overrompelende kunst. Een muziekstuk, een liedje op de radio, een schilderij, een tekening, een ruimte, een beeldhouwwerk, een foto – je wordt werkelijk in de houdgreep genomen door het kunstwerk. Het laat je niet meer los en kerft zich in het behang van je ziel. Zoiets gebeurde mij vorig jaar tijdens een vakantie in Zuid-Duitsland. Ik heb onder andere het concentratiekamp Dachau vlakbij München bezocht. In de Tweede Wereldoorlog hebben daar vele joden een gruwelijke dood gevonden.

Het lopen door het hek met daarboven de woorden “Arbeit macht frei” doet wat met me. Op het immens grote binnenplein zie ik rechts grote gebouwen waar Lees verder Overrompelend (Pasen in Dachau)

Cadillac, een autoliefde

cadillac-cars-logo-emblem“Zeg, heb je een nieuwe auto?” De ogen van de vragensteller wijzen naar de glimmende bolide bij mijn huis.
“Ja”, zeg ik.
En ik zie in die ogen nog iets doorklinken, zoals ik dat weleens eerder heb gezien, zonder dat het hardop wordt gezegd: “Alweer?”
Sinds ik mijn rijbewijs heb gehaald in oktober 2001 ik regelmatig, in alle bescheidenheid, geswitcht van auto. Onze allereerste was een spierwitte Peugeot 205. De auto hebben we gekocht voor het bedrag dat de Groninger dealer toen vroeg. Van afdingen op auto’s had ik nog niet zoveel kaas gegeten.  Laat staan dat ik me bezighield met motorinhoud, PK’s, acceleratie, wegligging en comfort. Het Peugeotje zag er leuk, goed en schoon uit. Dat was genoeg. Al snel kwam een autodealer in de eerste gemeente waar ik dominee was, Lees verder Cadillac, een autoliefde

Met muziek de nacht in

De wachtkamer van de dokter of de tandarts heeft altijd iets typisch, vindt u niet? Je komt binnen. De stoelen zijn gevuld met andere wachtenden. Je stamelt “goededag” en zoekt een plekje. Je kijkt naar de andere bezoekers. Ze kijken terug; gauw doe je je ogen de andere kant op of je lacht vriendelijk. Achter de deur horen we vaag wat stemmen. Iedereen wacht het moment af dat de deur van de spreekkamer opengaat en een naam wordt genoemd. De sfeer in zo’n wachtkamer lijkt dan even op te veren en zodra de deur weer gesloten is, komt dat typische sfeertje terug.
Lees verder Met muziek de nacht in

Wat vieren we met Pasen?

Retourtje Israël - Spirit24 - wat vieren we met PasenMet Pasen ben je altijd vrij. Gezellig paasontbijten en paaseieren zoeken. Maar wat vieren we nou eigenlijk precies?!

Een informatieve aflevering van Spirit24, klik op onderstaande link

http://www.spirit24.nl/#!player/share/program:13315605/group:40002174

Nog één nachtje slapen (of: waken) en we vieren de opstand van Jezus Christus tegen de eeuwige dood.

ds Robert-Jan van Amstel, 19 april 2014

 

Aangedaan

Je moet wel heel veel van iemand houden, als je wilt vechten voor hem.
Je moet wel heel veel van iemand houden, als je kunt wachten met hem.
Je wordt begrepen zonder een woord: voor je wat zegt ben je gehoord.
Je wordt bevestigd in wie je bent: je bent in liefde gekend.
Je moet wel heel van iemand houden, als je wilt lijden met hem.
Je moet oneindig van iemand houden, als je wilt sterven voor hem.

Klik hier voor de muziek:

Voorzijde CD-hoesje Passie Aangedaan.
Voorzijde CD-hoesje Passie Aangedaan.

Deze woorden klinken bijna aan het slot van de Passie “Aangedaan”, geschreven en gecomponeerd door musicus en muziektherapeut Marten Kamminga uit Ermelo. Als de woorden “Je moet wel heel van iemand houden” klinken, dan hebben de hoorders een indringend, verstillend, opstand-ig en emotioneel verhaal achter de rug.  “De weg van Jezus in lied en muziek”, zo luidt de ondertitel. In deze boeiende, Nederlandstalige compositie worden we meteen meegenomen in de leefwereld van Jezus Christus de laatste dagen van zijn leven.

Met toestemming van Marten Kamminga mag ik enkele delen laten horen uit de CD-opname uit 2008. Uitvoerenden zijn: het koor Vox Nio, medewerkers, (ex-)patiënten en vrijwilligers van GGz Meerkanten in Ermelo. Marten zelf bespeelt de piano. Een heel bijzonder project van de veelzijdige, bescheiden musicus en componist Marten Kamminga. In 2014 Lees verder Aangedaan

{Sei}zoen van God

Boom - Vier Seizoenen (bron Nexus-Wallpaper.com)
Vier seizoenen (copyright: www.nexus-wallpaper.com)

Er was eens een vriendelijke wedstrijd tussen vier zussen. Het ging om de vraag wie de mooiste van de vier was. Alle vier waren ze uitzonderlijk mooi. Tegelijk waren ze alle vier van nature compleet verschillend. De Winter, de oudste van de vier, was koud en afstandelijk en iedereen was bang voor haar. De Lente was van de vier de vriendelijkste en het meest geliefd. De Zomer was warm, maar had last van stemmingswisselingen. De vierde zuster, Herfst, was erg verlegen en liet niet zoveel van zichzelf zien.
Hun ouders, de Aarde en de Lucht, wilden hun keuze niet maken. Zij waren van mening dat alle vier de dochters even mooi van schoonheid waren. De dochters lieten zich niet van de wijs brengen en gingen op de bezoek bij de Zon. De Zon dacht even na en vroeg de vier zussen Lees verder {Sei}zoen van God

Aswoensdag – oerknal of doornenkroon?

Op Facebook zie ik allemaal berichten voorbij komen, als: “De komende 40 dagen geen Feestboek/Facebook voor mij”. En ook op andere sociale media gaat de stekker er voor de gebruiker even uit. Ieder jaar gaat ook door mijn hoofd de gedachte of ik wel of geen Facebook/Twitter/Pinterest-stop moet maken de komende 40 dagen. En steeds opnieuw laat ik dat voorbijgaan. Ik kies voor een andere invulling van bezinning in deze periode tot aan Pasen.

Golgotha (Rodrigo Layug, 2012) Bron: Flickr
Golgotha (Rodrigo Layug, 2012) Bron: Flickr

De lijdenstijd of: de verstil(len)de, veertigdagen tellende tijd tot aan Stille Zaterdag, laat de mens volgen in het voetspoor van Jezus Christus richting het kruis op Golgotha. Vandaag is deze tijd van inkeer, van vasten, van bezinning begonnen: Aswoensdag. Op Aswoensdag laten (rooms-)katholieke en sommige protestantse gelovigen een kruisje van as op hun voorhoofd tekenen, het zogenaamde askruisje. De voorganger spreekt bij het maken van het askruisje deze woorden uit: “Gedenk, mens, dat je stof bent en tot stof zult wederkeren”. Deze woorden vinden we terug in het Bijbelboek Genesis, hoofdstuk 3, vers 19, als de eerste mensen Adam en Eva het Paradijs Eden moeten verlaten.
Naast deze woorden uit het boek Genesis kan de voorganger die het askruisje tekent ook andere woorden gebruiken, zoals Lees verder Aswoensdag – oerknal of doornenkroon?

Wat vind jij van de Crucifix van Dalí?

Inmiddels ben ik over de helft van mijn studieverlofperiode in deze zomermaanden. Vooral veel gelezen en nagedacht over een eerste poging om verbindingen te leggen tussen de schilderkunst van Dalí en de kunst van (het maken van) preken. In de biografie van de schilder Dalí (geboren in 1904, Spanje) ben ik inmiddels beland in de jaren 50.  Het lezen en vooral ook bekijken van zijn schilderkunst in de loop van zijn leven is bijzonder inspirerende kost. Dankbaar maak ik gebruik van de Taschen-uitgave “Salvador Dalí – The Paintings”, klik hier.

Inmiddels ben ik lezend en studerend bij het schilderij aangekomen dat een belangrijk onderdeel zal zijn bij de beantwoording van mijn studieverlofvraag of de schilder Dalí mij kan leren een preek te schrijven. Hieronder zie je een sterk verkleinde weergave van de beroemde schildering: Christus van Sint Johannes van het Kruis (Engels: Christ of St. John of the Cross), geschilderd door Dalí in 1951.

Christus van St. Johannes van het Kruis (Salvador Dalí, 1951)
Christus van St. Johannes van het Kruis (Salvador Dalí, 1951)

Klik op de afbeelding en een nieuw venster of tabblad in je browser zal geopend worden. Dan heb je goed zicht op het schilderij dat in werkelijkheid 205 cm bij 116 cm groot is. Ook daar kun je je kijkervaringen verwoorden in een reactie. Inmiddels heeft een aantal mensen dat op diverse manieren gedaan. Zeker een kijkje waard.

Bij navraag in de afgelopen periode Lees verder Wat vind jij van de Crucifix van Dalí?

Studieverlof “Homilie met Dalí” (vervolg)

Salvador Dalí (1950) Foto: Willy Rizzo

Bijna twee jaar verder en ik kan de draad weer oppakken die ik in eind oktober 2011 heb neergelegd. In mijn vorige gemeente Barendrecht heb ik een begin gemaakt met het driemaandelijkse studieverlof: “Homilie met Dalí”. In verband met het aangenomen beroep vanuit en het verhuizen naar Zunderdorp en Amsterdam en in overleg met bestuur en kerkenraad is afgesproken dat ik de resterende twee maanden in 2013 kon gebruiken.

Vanaf nu tot en met 25 augustus  heb ik de tijd om verder te gaan met de vraag of de kunstschilder Salvador Dalí mij kan helpen een preek te schrijven. Deze insteek heeft verschillende boeiende kanten: enerzijds kan ik mijn kennis rondom preekkunde (homiletiek) weer opfrissen en bijspijkeren. Anderzijds kan ik me verder verdiepen en daarmee lijntjes leggen tussen kunstgeschiedenis en theologie en dan met name de boeiende biografie en gedachtenwereld van Dalí. De naam Dalí roept steevast reacties op. De een vindt zijn kunst vulgair en lelijk. De ander spreekt in superlatieven. Door hem gemunte uitdrukkingen als “paranoïde-kritische methode” of “concrete irrationaliteit” lijken op het eerste gezicht vaag en verwarrend. Tegelijk zetten ze mij op scherp, nu ik meer weet van de achtergronden van deze woorden. Daarover meer in de komende periode.

Wat ik tot nu gedaan heb, een overzicht: Lees verder Studieverlof “Homilie met Dalí” (vervolg)

Vraag aan de dominee

Leuk dat je hier terecht bent gekomen op deze pagina. En dat je belangstelling toont voor het christelijk geloof.  Wellicht heb je de zoektermen “Vraag aan een dominee” of “Vragen voor de dominee” of “Vraag stellen aan een dominee” of iets in die trant gebruikt.

Als dominee ontvang ik graag een vraag. Pasklare antwoorden heb ik niet altijd. Het christelijk geloof heeft voor mij de kracht van vragen stellen en vanuit bepaalde antwoorden weer nieuwe vragen stellen waardoor het gesprek wel verder gaat. Zo is christelijk geloof een weg vol richtingwijzers om nieuwe stappen te zetten. Want iedere stap is een aankomst.

Om je een eerste indruk te geven van “vragen aan de dominee” die zijn gesteld tot nu toe via de email of via andere wegen:

“Wie is God”
“Bestaat de Hemel”
“Wat weet u van de hel”
“Humor in de bijbel”
“Christen zijn in Nederland”
“Wat is christendom?”
“Opstanding van Jezus waar in de muziek”
“Wat is geloven”
“Wat is het wereldbeeld  van de bijbel”
“Heeft God ogen?”
“mag je van God scheiden als het huwelijk slecht is?”
“ongewenst kinderloos zijn en God”
“ervaring met God in de kerk?”
“mag je fotograferen in de kerk”
“was Paulus trouw aan de leer van Jezus”
“evolutie en christelijk geloof samen”
“christendom en andere religies”
“is God dezelfde God als van de islam?”
“ik wil graag praten met een dominee”
“eenzaamheid en God”
“een kerkdienst bezoeken – waar moet ik op letten?”

Heb je een vraag voor mij of wil je meer weten van een bepaald onderwerp, mail me dan via blog (@) amstel4.nl

Hartelijke groet,
ds Robert-Jan van Amstel, update: 24 september 2019.

Afscheid van Barendrecht (3) – Cadillac (1957)

Voorafgaand aan de afscheidsreceptie werden Mariëtte en ik zeer aangenaam verrast door een aantal leden van de eigen wijkkerkenraad Zuid-West: we mochten meerijden in een echte Cadillac uit 1957:

Cadillac uit 1957. Eigenaar: Ries Kalisvaart (foto: Leo van Wijk)

De kerkenraad weet van mijn belangstelling voor het automerk Cadillac. Lees verder Afscheid van Barendrecht (3) – Cadillac (1957)

Waarom voedt God de armen niet?

Onder de titel Verantwoordelijkheid schreef de joodse filosoof Emmanuel Levinas: ‘In het feit dat de relatie tot het goddelijk via de relatie tot de mensen verloopt en met de sociale rechtvaardigheid samenvalt, ligt de hele geest van de joodse Bijbel. Mozes en de profeten bekommeren zich niet om de onsterfelijkheid van de ziel, maar om de arme, de weduwe, de wees en de vreemdeling. De relatie tot de mens, waarin het contract met het goddelijke zich voltrekt, is niet een soort geestelijke vriendschap, maar een vriendschap die zich uit, bewijst en voltooit in een rechtvaardige economie waarvoor ieder mens ten volle verantwoordelijk is.’

‘Waarom voedt uw God, die de God van de armen is, de armen niet?’, vraagt een Romein aan Rabbi Akiba. Lees verder Waarom voedt God de armen niet?

Het inlegkruisje van Parsifal

Gisteravond ben ik met een aantal tweeps bij een uitvoering geweest van “Parsifal” van Richard Wagner. Het Muziektheater in Amsterdam was de plek. Het Koninklijk Concertgebouworkest zat in de bak en Iván Fischer was muzikaal leider. De recensies in diverse dagbladen en op internet ronkten van enthousiasme vanwege het visuele werk door Anish Kapoor, de cast met zangers en het “subliem spelende” Concertgebouworkest. De verwachtingen waren dus hooggespannen bij mij.

Koude douche

Ik had een warm bad verwacht, maar het werd een koude douche: ik vond de productie teleurstellend en mag ik het ronduit zeggen: een aanfluiting. Het kan zijn dat ik net de verkeerde avond heb gekozen, maar af en toe was het echt tenenkrommend.
Laat ik eerst met wat positieve indrukken beginnen: Lees verder Het inlegkruisje van Parsifal

Passie en Pasen in de kunst (4) – Mahler 2e Symfonie

Het feest van de opstanding van Jezus Christus lijkt zo gauw weg te ebben als de week vordert. De dagelijkse besognes op het werk of thuis of waar je ook mee bezig bent, lijken zelf als luiken te werken. Da’s een ander beloken Pasen dan die we zullen vieren a.s. zondag. De paasvreugde kreeg gisteravond een flinke dot energie. Met een twaalftal gemeenteleden hebben we geluisterd naar de Tweede Symfonie (1888-1894) van Gustav Mahler (1860-1911).  Na een korte introductie van het veelbewogen en tragische leven van deze Tsjechische componist waar hij reeds op jonge leeftijd een aantal broers en zussen verliest en op zijn 30e zijn beide ouders, hebben we ons verdiept in complexe thematiek van het meesterwerk. Het worstelen met de zin van het leven en met de dood is een constant existentieel thema in zijn leven. Zoals Mahler dat zelf verwoordt in 1894, na de afronding van de compositie:

“Waarom heb ik geleefd? Waarom heb ik geleden? Was alles alleen maar een grote, vreselijke grap?” En: “Ik word me steeds meer bewust van mijn levensprobleem, namelijk hoe we het wrede en het slechte in de schepping kunnen rijmen met de goddelijke goedheid en almacht.” Lees verder Passie en Pasen in de kunst (4) – Mahler 2e Symfonie

Passie en Pasen in de kunst (3)

De Heer is waarlijk opgestaan – wat een krachtige boodschap voor alle mensen, niet alleen anno 30, ook anno 2012.
Tijdens de Paaspreek gistermorgen in de Bethelkerk hier in Barendrecht heb ik deze icoon laten zien:

Een icoon is niet als kunstwerk an sich bedoeld, eerder een venster uitkijkend op de werkelijkheid van God. Een icoon is te zien als een gebed. In de verstilling van wat  er op het netvlies komt, lijkt het hart te reageren als een naald van een kompas. Het richt zich op die werkelijkheid achter de horizon van de icoon. Een cardiale focus, zou ik willen zeggen. Waar de ratio lijkt tasten naar de betekenis, neemt de gevoelstemperatuur juist toe.

In het koptisch Grieks lezen we bovenaan hè anastasis, de opstanding. In dit icoon worden twee momenten een mystieke eenheid gemaakt: nedergedaald tot in de dood ís Jezus’ opstanding uit de dood.
Jezus is als grootste figuur weergegeven. Hij trekt de aandacht, letterlijk. Lees verder Passie en Pasen in de kunst (3)