Categoriearchief: Bijbelstudie

Nader bekeken: Heilig Avondmaal

Sta je weleens stil bij de vraag hoe jij jouw eten zoals je eigen avondmaaltijd bereidt en zelf beleeft? Het is de praktijk van alledag en wellicht heb je dit al duizenden keren gedaan: driemaal daags je lichaam de nodige voeding geven. Je smeert je brood of eet een cracker. Je schilt de piepers of kookt de rijst. Groente koken met eventueel vlees(vervanger) of vis erbij. Je gaat aan tafel, alleen, samen, met je gezin. Bid je nog voor het eten en/of daarna? Wat zeg je dan tot God? Samen eten is een vorm van ontmoeting en herbergt de ervaring van gemeenschap en delen. Ofwel: samen bewust zijn dat wat op je bord ligt, niet zomaar uit de hemel komt vallen.

Voorbereiding op het Heilig Avondmaal

Foto: Joshua Eckstein (bron unsplash; door mij aangepast)

Hoe bereid je voor op dat ándere avondmaal, op zondag in de kerk? Met een groepje van kerkenraadsleden, diakenen en organist van de Alexanderkerk hebben we ons eerder dit jaar bezonnen op het Avondmaal. O..a. deze antwoorden kwamen op die vraag over de voorbereiding: “Eigenlijk bereid ik me nooit voor op het Avondmaal” Of: “Ik mis de aandacht voor het avondmaal de zondag de week ervoor.”
Om de eigen voorbereiding op de Maaltijd van de Heer op gang te brengen of te houden of om te bezinnen waar het om gaat in het Avondmaal, noem ik twee vragen:
Waarom en wat vieren we tijdens het Heilig Avondmaal?” en
Hoe vieren we dat ‘wat’ in de eredienst?” Lees verder Nader bekeken: Heilig Avondmaal

Wees wijs

Albert Einstein

De beroemde wiskundige Albert Einstein zei eens: “Je kunt op twee manieren tegen het leven aankijken: of je gelooft dat er geen wonderen bestaan, of je gelooft dat alles een wonder is.” Een met recht wijs woord. Al was Einstein wetenschapper en kon hij heel precieze berekeningen maken, hij bleef oog houden voor de witregel, van het nog-niet-ontdekte van de wereld. Per toeval ontwierp hij zijn beroemde vergelijking: E=mc2. Het wonder verrast(te) zelfs een geleerde.

Wie ook uit de verwondering leeft is Lees verder Wees wijs

Hemelvaart: de hemel houdt de vaart erin

Voor de zomer echt begint heeft de christelijke Kerk nog een paar laatste feestdagen, zoals Hemelvaart, 40 dagen na Pasen. Het frappante is hoe verder in het kerkelijk jaar, beginnend met advent, hoe minder bekend de inhoud van de christelijke feestdagen. Ik zeg weleens gekscherend “Prettige hemelvaart” als Hemelvaartsdag in beeld komt. Dan klinkt er wat gelach: “Jazeker, de KLM doet goede zaken, want ik ga naar Rome voor een stedentrip.”

Wat is Hemelvaart – wat vieren we op deze nationale feestdag?

Voor de meesten betekent Hemelvaart een korte periode van vrije dagen. Wát er dan gevierd wordt is nauwelijks bekend. Vraag je dit aan christenen, Lees verder Hemelvaart: de hemel houdt de vaart erin

Wat wil je?

Laatst las ik over een experiment in de Verenigde Staten waar zo’n 300 mensen bij betrokken zijn. De mensen bevinden zich allemaal in dezelfde zaal. Ze krijgen de opdracht om zich in paren op te delen en daarbij hun gesprekspartner steeds dezelfde vraag te stellen: “Wat wil je?” Op het eerste gezicht een redelijk onschuldige vraag, als je er zo over nadenkt: “Wat wil je?”

“Ik wil je liefde”

Maar zodra de mensen in net genoemd experiment elkaar deze vraag stellen, ontstaat er een hevige groepsdynamica: onverwachte, onvoorziene, sterke gevoelens komen naar boven. Vrouwen en mannen die er op het oog verzorgd uitzien en goed kunnen functioneren in de samenleving worden in hun ziel geraakt. Ze lijken uit de plooi van wenselijk gedrag te komen. Een greep uit wat men zegt: Lees verder Wat wil je?

Uitzicht

Het uitzicht is sinds de decembermaand van vorig jaar wordt bij de kerk in ons dorp Zunderdorp flink veranderd. De muur van de begraafplaats wordt verstevigd. Parkeerplaatsen aangelegd. Het vermolmde zithoekje bij de consistorie van de kerk en de oude struiken zijn verwijderd. De grond is opgehoogd, klaar voor een grasveld. Een stevige betonkleurige stenen rand eromheen.

Gedicht van Jaap Zijlstra

De dorpsraad heeft op voorspraak van dorpsgenoot Floor van Dusseldorp een tekst op die rand laten zetten van dominee-dichter Jaap Zijlstra (1933-2015). Jarenlang heeft ds. Zijlstra erediensten geleid in de kerk van Zunderdorp. Na zijn overlijden is hij begraven in een domineesgraf in de graftuin achter de kerk.

Uitzicht
De wolken varen boven,
de schepen beneden mij.
Ik sta en zij bewegen –
zij blijven en ik ga voorbij.

Een prachtige en verstilde tekst geschreven Lees verder Uitzicht

Een voorgoed begonnen Begin

De Hebreeuwse letter beth

Het allereerste begin van je leven is vormeloos en naamloos, geborgen in de baarmoeder. Eenmaal daarbuiten is het eerste levensteken dat je ademhaalt. De Geest van God wordt de neus ingeblazen. Je komt op spanning van leven te staan. Je bent een voorgoed begonnen Begin. Je krijg een naam die begint met een letter. Niet een cijfer of een nummer, gelukkig maar.

Eerste letter van de Bijbel

Het allereerste begin van de Bijbel begint ook met een letter. In de Nederlandse vertaling van Genesis 1, vers 1 lezen we: “In het begin schiep God de hemel en de aarde”.

In Hebreeuws, de taal van het Oude of Eerste Testament van de bijbel, luidt dat als volgt:

“Bereshit bara Elohim et hashamayim ve’et ha’aretz”

Je ziet, de allereerste letter van de Bijbel is de “B” of beth in het Hebreeuws. Zie het plaatje om te zien hoe de letter er precies uitziet. Volledige naam van deze letter beth is bayyit. In het Nederlands: Lees verder Een voorgoed begonnen Begin

365 Druppels levend water

“We belijden dus niet klakkeloos dat God alles kan”, zo schrijft dichter-dominee Jaap Zijlstra die in 2015 is overleden. Vandaag zou hij 84 jaar geworden. Hetzelfde getal als zijn favoriete psalm draagt. Toch vandaag een geschenk van hem, als ik het zo mag zeggen. Bij uitgeverij Kok-Kampen is een herdruk (klik hier) van zijn veel gelezen dagboek “Toekomst” verschenen. Met een nieuwe titel: “Levend water”. Zeer treffend gekozen door de uitgever.

Ik denk aan de woorden van Jezus Christus in het Johannes-evangelie, waar Hij in gesprek is met een Samaritaanse vrouw:

Het water dat ik geef, zal in hem een bron worden waaruit water opwelt dat eeuwig leven geeft. (Johannes 14, vers 14 NBV)

Water dat leven geeft voorbij de horizon van alledag, voorbij de grens van de kosmos, voorbij de dood. In dominee Zijlstra is dat water van geloof in zijn Heiland en Redder een levende bron van teksten, gedichten, preken, liederen, toespraken, schilderijen en tekeningen geworden. Het boek “Levend water” getuigt daarvan. Het dagboek bevat frisse en toegankelijke dagboekteksten Lees verder 365 Druppels levend water

Route 66 – 2. Exodus

Een nieuwe farao

Hier speel ik de rol van boze farao in de Musical Mozes (Barendrecht 2011)

Wat gebeurt er als een leider aan de macht komt die niet bekend is met de geschiedenis, met verhalen in het groot en in het klein? Zo begint het tweede bijbelboek na Genesis. De wijze en goede Jozef die ervoor gezorgd heeft dat Israël en zijn  familie kon blijven wonen in Egypte, overlijdt. De nieuwe farao, koning van  Egypte, heeft geen kennis aan de bijzondere geschiedenis.Hij ervaart de Israëlieten als bedreiging: het volk groeit maar door. Stokjes ervoor steken om de groei te beteugelen breken af op de levenskracht van het volk. Die kracht gaat uiteindelijk terug op God zelf, het leven gaat door.

Je voelt het misschien al aankomen: een nieuwe geschiedenis van bevrijding (exodus) wordt geboren. De bijbelse vertelkunst brengt het prachtig in beeld en onder woorden: Mozes, een kind van joodse origine, groeit op aan het hof van farao. Zijn social standing is groots. Toch neemt hij het op voor de Hebreeuwse slaaf die door een Egyptenaar wordt afgebeuld. Mozes moet uiteindelijk vluchten.
We komen uit bij één van de wat mij betreft mooiste stukken bijbeltekst: Lees verder Route 66 – 2. Exodus

Route 66 – 1. Genesis

In den beginne

Giovanni di Paolo (1487–1564) – The Creation of the World and the Expulsion from Paradise

We zijn van start en rijden de Route66 op. Een kennismakingstocht door de 66 boeken van de Bijbel is begonnen. En gelijk komen we de grote woorden die het begin van de bijbel toonzetten: “In het begin schiep God de hemel en de aarde”. En de rest is geschiedenis… Deze beginzin uit Genesis 1, vers 1 heeft tot aan de dag van vandaag een plek in het collectief geheugen van de mensheid. Voor de ene mens aanleiding tot soms eindeloze discussies over de oorsprong van het heelal en alle leven.

Voor mij zijn de woorden onherroepelijk: God is niet zomaar iets begonnen. Hij laat zich meteen van zijn beste en kleurrijke kant zien, als Schepper van alles wat er is. Dat alles overstijgt ons vermogen tot kennis en waarneming. Deze eerste zin van de Bijbel opent een werkelijkheid die zich steeds verder zal gaan ontvouwen. Het leven zoals God bedoeld heeft krijgt samenhang en verbinding. Niets staat los van elkaar. Alles heeft met elkaar te maken. En alles heeft een zelfde begin: God spreekt en uit die spraak wordt iets nieuws geboren. Het scheppingsverhaal heeft het doel om mij als lezer bewust te maken dat ik niet op mezelf ben gemaakt. Dat ik mens word door Gods stem en door de andere mens die net zoveel lijkt op God (Genesis 1, vers 26-28)

Paradise Lost
De idylle van het Paradijs wordt ruw verstoord Lees verder Route 66 – 1. Genesis

21 Kiezelsteentjes in Gewone Taal

Foto Bas Wilberink
Foto Bas Wilberink (http://www.brugmedia.nl/kranten/de-stadskoerier/burgemeester-bilder-krijgt-exemplaar-van-bijbel-gewone-taal/)

De reacties lopen uiteen van “vet cool” tot “overbodig en onnodig”. Dan gaat het niet om de release van de nieuwe iPhone 6 waarvan tientallen miljoenen exemplaren worden verkocht. Sinds 1 oktober van dit jaar is er een nieuwe Bijbelvertaling verschenen: Bijbel in Gewone Taal (afgekort: BGT). De verkoopaantallen liggen wat lager dan het nieuwste speeltje van Apple.  In ieder geval zullen zo’n 100.000 stuks een nieuwe eigenaar hebben gevonden.
Op social media, in de krant en op diverse blogs zijn de reacties vooral positief: “fris en nieuw”, schreef een jonge vent op Twitter. Iemand die al heel lang geen Bijbel meer had opengedaan, begon weer met lezen en is helemaal enthousiast: Lees verder 21 Kiezelsteentjes in Gewone Taal

Route 66 – kennismaken met de bijbel

“Als ik begin met bijbellezen, dan strand ik op een gegeven moment al in Genesis, omdat ik niet meer weet waar het over gaat.” Of iemand anders: “Het geweld in het Oude Testament en de brieven in het Nieuwe Testament stuiten mij zo tegen de borst.” Onlangs vroeg iemand nog aan mij: “Wat raad je mij als beginneling aan om te lezen in de bijbel?”

Meestal luidt mijn advies om eerst het Marcusevangelie te lezen en een paar bekende psalmen gevolgd door wat verhalen over David en een wat mij betreft toegankelijke tekst van Paulus. Bottomline: het blijft aanrommelen om hap-snap de bijbel te ontsluiten.

Route-66 (Watch-for-Rocks bron www.ascr66.fr)
Route 66 Verenigde Staten

Route 66 Wegwijs in de bijbel
Ik had mede door de leesreacties en de vragen die ik kreeg o.a. via pastoraat, groepswerk en mijn blog het idee opgevat om in een serie van 66 blogs (als een bijbelse Route 66, vernoemd naar een beroemde weg in de Verenigde Staten, klik hier) een rondleiding te geven in de Bijbel. Gewoon beginnen met het eerste boek Genesis in het Oude (Eerste) Testament en de serie te beëindigen met boek Openbaring in het Nieuwe (Tweede) Testament. De bedoeling van deze rondleiding is tweeledig: jou als lezer wil ik graag vertellen over de grote rode draden in dit verzamelboek van heilige teksten. Wellicht dat het bijbel een wat meer open boek voor je wordt.  En ten tweede voor mezelf: ik  wil ontdekken waar ik zelf mijn eigen accenten leg als ik gidsend een ‘heilige weg’ baan door de Schriften.

Voor we naar Genesis gaan kijken, zal ik je iets vertellen over de bijbel in het algemeen. Lees verder Route 66 – kennismaken met de bijbel

Bestaat de hel?

(fotograaf onbekend)
(foto via Facebook; fotograaf onbekend)

Liefst zou ik gewoon direct met de deur in huis vallen en “Nee” willen antwoorden op de vraag of de hel bestaat. Niet langer zou ik er omheen willen draaien. Over het thema “hel” heb ik afgelopen jaren verschillende keren gesproken tijdens Bijbelstudiegroepen en tijdens individuele pastorale gesprekken. Nagedacht met jongeren en ouderen. Iedere keer valt me op hoe bepaalde angsten zich laten horen als de hel ter sprake komt. En bij de meesten is die angst door anderen aangepraat. Daarbij: de tendens bespeur ik ook, dat de hel steeds minder in beeld is. Klik hier voor een voorbeeld eerder in 2020. Er wordt zelfs een studiedag aan gewijd bij de Theologische Universiteit Kampen, vrijdag 14 februari 2020, klik hier.

Bij mijn zoektocht en nadenken over deze ingewikkelde thematiek heb  ik natuurlijk de bijbel gebruikt als bron. Daarbij heb ik diverse boeken en artikelen gelezen. Diverse (Nederlandstalige) blogs, zoals van ds Mirjam Kollenstaart,  ds Wim de Bruin en Paul Delfgaauw, hebben mijn aandacht gehad en geholpen bij de vorming van een eigen mening.

Driscoll: “Geen christen? Dan naar de hel”

In januari van het jaar 2014 trof me een tweet van de Amerikaanse dominee Mark Driscoll: Lees verder Bestaat de hel?

Wie is als God?

Hoe zou een filmregisseur die visueel krachtige, soms wrede, soms wonderschone visioenen van Johannes in het boek Openbaring in beeld brengen? In het 20e hoofstuk (klik hier voor de tekst) kijken we met Johannes mee: een engel daalt af uit de hemel met de sleutel van de onderaardse diepte in zijn hand. Het kwaad wordt gebonden. De eerste opstanding. De laatste strijd om de stad Jeruzalem. En dan die scene waar de doden, jong en oud, voor een grote, witte troon staan. Als je je eigen verbeelding erop loslaat, dan is het onbevattelijke voelbaar.  Lees verder Wie is als God?

Nieuwe rubrieken: Bijbelstudies, Orden van dienst, Omtrent geloof

De scopus van mijn blog wil ik wat vergroten. Naast verslaglegging van mijn studieverlof ben ik van plan de orden van dienst te plaatsen ruim voorafgaand aan de zondag waarop de kerkdienst gevierd wordt; dit als dienstbaarheid naar gemeenteleden die de eredienst thuis meeluisteren via internet of kerktelefoon en de liederen die niet in het Liedboek staan ook mee kunnen zingen of lezen. En natuurlijk voor verdere geïnteresseerden.

Ook wil ik materiaal gaan plaatsen dat ik gebruik(t heb) voor de diverse bijbelstudiegroepen en gesprekskringen waarbij ik betrokken ben (geweest) sinds ik actief ben in de Barendrechtse Wijngaard van de Heer. Dit seizoen is het thema “Post van Paulus”. Erg leuk en interessant om Paulus te ontdekken na afschrappen van allerlei vooroordelen en traditionalisme rondom zijn persoon en zijn brieven. De groepen zijn pas begonnen, dus groei genoeg in de komende maanden.

Overzicht van thematieken en bijbelstudiegroepen: Lees verder Nieuwe rubrieken: Bijbelstudies, Orden van dienst, Omtrent geloof